Thấp khớp là một trong các bệnh viêm khớp mạn tính thường gặp nhất ở nước ta. Thấp khớp khiến người bệnh đau đớn, giảm chất lượng cuộc sống và có thể dẫn đến tàn phế. Quá trình điều trị phải kiên trì, liên tục, thông thường là suốt cả cuộc đời người bệnh.
Tổng quan về bệnh thấp khớp
Bệnh thấp khớp (trong Đông y gọi là bệnh phong thấp, tê thấp) là căn bệnh làm đau nhức, sưng đỏ các khớp xương, bắp thịt ở tay, chân, lưng, hông và một số cơ quan khác trong cơ thể khiến bạn cảm thấy rất khó chịu và mệt mỏi dai dẳng. Cơ chế tạo nên bệnh thấp khớp có liên quan đến hệ thống tự miễn dịch của cơ thể (bệnh tự miễn nhiễm).
Chứng bệnh tự miễn nhiễm là trình trạng hệ thống miễn dịch hoạt động chống lại chính các mô tế bào khỏe mạnh của cơ thể. Với bệnh thấp khớp, lớp màng hoạt dịch khớp chính là đối tượng chịu tấn công và bị tổn thương do chính hệ miễn dịch của cơ thể gây ra.
Triệu chứng của thấp khớp thường khá đặc trưng như: Sốt nhẹ, uể oải và mệt mỏi, ăn uống không ngon miệng. Những khớp nhỏ tại ngón tay, ngón chân, bàn tay, bàn chân, cổ tay, khuỷu tay và mắt cá chân bị sưng tấy và đau. Những khớp lớn hơn, chẳng hạn như khớp gối, cũng có thể bị ảnh hưởng. Đau và sưng tấy đồng loạt (cùng vị trí ở cả hai tay, hai chân,… Khớp dần trở nên tê cứng và có thể xảy ra biến dạng khớp. Sáng sớm khi thức dậy, các khớp thường bị tê cứng và kéo dài hơn 30 phút. Các khớp bị ảnh hưởng trở nên tê cứng, nếu bất động trong một thời gian dài. Xuất hiện những nốt mẩn nhỏ dưới da.
Bệnh thấp khớp đang đe dọa cuộc sống con người
Nếu người bị bệnh thấp khớp không được điều trị kịp thời, các khớp viêm tiến triển nhanh dần, kéo dài từ vài tuần tới vài tháng rồi phát triển sang các khớp khác. Các khớp viêm dần dần đưa đến tình trạng dính khớp và biến dạng khớp tạo nên bàn tay gió thổi, ngón tay cổ cò, khớp gối dính ở tư thế nửa co. Teo cơ rõ rệt quanh các khớp tổn thương, teo cơ là hậu quả do không vận động. Da khô, teo và xơ, nhất là các chi.
Bệnh thấp khớp có thể xuất hiện ở tất cả các lứa tuổi, nhưng hay gặp nhất là trong độ tuổi từ 25-50. Đôi khi, trẻ em cũng bị mắc bệnh thấp khớp. Người ta sử dụng thuật ngữ “phong thấp nhi đồng” để chỉ căn bệnh này ở trẻ em. Mặc dù thấp khớp là căn bệnh phổ biến ở mọi người, nhưng nó xuất hiện ở nữ giới nhiều hơn là ở nam giới.
Nguyên nhân gây bệnh thấp khớp
Nguyên nhân hiện nay vẫn chưa rõ ràng nhưng người ta nhận thấy bệnh có mối liên quan với với một số yếu tố như:
Di truyền: Nếu gia đình có cha mẹ hoặc họ hàng bị bệnh thấp khớp thì nguy cơ mắc bệnh sẽ cao hơn.
Giới tính: Các thống kê đã chỉ ra rằng nữ giới dễ mắc bệnh thấp khớp hơn nam giới.
Độ tuổi: Theo thống kê có khoảng 1/2 số người từ 65 tuổi trở lên mắc bệnh thấp khớp, trong khi đó chỉ có 1 trong 250 trẻ em bị bệnh này.
Người già rất dễ bị thấp khớp
Hút thuốc: Các nghiên cứu tại Thuỵ Điển đã chỉ ra rằng những người hút thuốc làm tăng 21% nguy cơ mắc thấp khớp.
Nghề nghiệp: Những người làm nghề sơn sửa móng tay chân, thợ sơn, thường xuyên sử dụng acetone và thuốc trừ sâu dễ mắc bệnh thấp khớp hơn. Nghiên cứu gần đây tại Thụy Điển chỉ ra rằng những người thường xuyên tiếp xúc với các loại xăng dầu tăng 30% nguy cơ mắc bệnh thấp khớp.
Chế độ ăn: Cơ thể thừa cân và béo phì làm tăng nguy cơ mắc bệnh thấp khớp vì thế cần điều chỉnh cân nặng hợp lý. Việc sử dụng thực phẩm giàu chất béo bão hoà, thiếu chất chống ôxy hóa, các vitamin và chất khoáng cần thiết làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
Phòng và điều trị thấp khớp
Điều trị bệnh thấp khớp khá phức tạp và cần phải được giám sát bởi một bác sỹ chuyên điều trị thấp khớp. Khi phát hiện triệu chứng bệnh mọi người nên đến gặp bác sĩ để làm các xét nghiệm lâm sàng (chụp X-quang, xác định RF – Rheumatoid Factor, compact MRI,… ) để có biện pháp phòng và điều trị kịp thời.
Một số loại thuốc thường dùng để điều trị thấp khớp gồm: Thuốc chống viêm không chứa steroid (NSAID), corticosteroid, thuốc DMARD (thuốc chống thấp khớp thay đổi bệnh), Anti-cytokine (chống phân bào).
Trường hợp bệnh nặng, có khả năng bị tàn tật do khớp đã bị hủy hoại thì cần phải mổ để thay thế bằng các khớp nhân tạo (khớp hông, khớp đầu gối).
Thường xuyên vận động giúp giảm đáng kể hậu quả thấp khớp
Vận động: Vận động nhẹ nhàng, tránh đứng hoặc ngồi quá lâu, khi đi hoặc đứng phải giữ tư thế luôn thẳng; tuyệt đối không khiêng hoặc vác các đồ quá nặng; nên đi bộ hằng ngày ít nhất từ 30 phút; tắm nước nóng vào mỗi tối trước khi đi ngủ hoặc vào mỗi buổi sáng sẽ có giúp giảm đau và dễ vận động các khớp hơn.
Chế độ ăn uống cho người bị thấp khớp: Ăn nhiều hoa quả để bổ sung vitamin; ăn nhiều các loại cá (cá hồi, cá ngừ,..), các loại đậu nành, dầu cải,…để tăng cường acid béo omega-3.
Thực phẩm chức năng hổ trợ điều trị thấp khớp
Hỗ trợ khớp Love Joint phục hồi sự khoẻ mạnh cho xương khớp, làm hết đau trong các trường hợp: Thoái hoá khớp, viêm khớp, thấp khớp, chấn thương do tai nạn hoặc chơi thể thao.
Hoàng Thấp Linh có tác dụng phòng ngừa và hỗ trợ điều trị viêm khớp, viêm đa khớp dạng thấp, thấp khớp, giảm sưng, giảm đau và tăng cường hồi phục vận động khớp.
Thực phẩm chức năng Hoàng Thấp Linh
Xương khớp Joint Support – Herbalife bổ sung dinh dưỡng giúp cơ thể khỏe mạnh, tinh thần minh mẫn; giúp thanh nhiệt, tiêu độc, chống lão hóa; giảm các triệu chứng về khớp và duy trì các khớp xương khỏe mạnh.
Điều trị khớp Schiff Move Free hỗ trợ điều trị thoái hóa khớp, viêm khớp, đau khớp, đau đầu gối, loãng xương, tổn thương các khớp xương do thể thao, vận động mạnh, người già, phòng ngừa đau xương khớp.
Bồi bổ khớp Super Glucosamine Chondroitin bổ sung glucosamine, chondroitin cùng các thành phần khác giúp tái tạo sụn và chất nhờn, tăng cường sức khỏe của khớp, giảm đau khớp, trị viêm khớp, thoái hóa khớp.
Bùi Việt Thắng (tổng hợp)
