Nhục quế có rất nhiều công dụng tốt cho sức khỏe và được ghi đầu tiên trong sách “Bản kinh”. Nhục quế là một thành phần trong thực phẩm chức năng Bổ thận Ngũ Lão.
Nhục quế là gì?
Nhục quế còn được gọi là vỏ quế, quế bì, ngọc quế; tên khoa học là Cinnamomum cassia Presl, thuộc họ long não (Lauraceae).
Cây quế trong tự nhiên
Quế là cây thân gỗ cao 10-15m, phân cành nhiều, có vỏ dày và sù sì. Lá mọc đối, hình trái xoan thuôn, nguyên, nhọn, dài 10-18cm, rộng 4-5cm, có 3 gân chính rõ. Cụm hoa là những xim có hoa đều, màu trắng, đế hoa dạng chén, trên mép chén dính các mảnh bao hoa và các nhị; bầu 1 ô chứa 1 noãn ở gốc đáy chén. Quả mọng, dài 1-1,5cm, màu đen. Quế ra hoa tháng 1-3, quả tháng 8-9.
Quế mọc hoang và được trồng từ Nghệ An trở vào Côn Sơn, Phú Quốc. Ngoài ra, quế còn phân bố ở Tây Ấn Ðộ, Xri Lanca và được trồng ở nhiều xứ nhiệt đới khác.
Nhục quế vị cay ngọt, tính nhiệt, quy vào các kinh Thận, Tỳ, Tâm, Can; có tác dụng làm ấm dạ dày, trừ lạnh, bổ trung ích khí, hoạt huyết thư cân, giải biểu thông mạch, sát khuẩn giảm đau. Vỏ quế có chứa tinh dầu nên có mùi thơm nồng, nó không chỉ làm cho các món thịt, cá mất mùi tanh, mà còn có tác dụng sát khuẩn mạnh thức ăn.
Theo Tây y, nhục quế chứa 8-12% nước, 5% chất khoáng, tinh bột, một ít đường, tanin, 3-4% chất nhầy, tinh dầu 1-2% mà thành phần chính là aldehyd cinamic (50-75%), eugenol (4-10%), cynnamyl acetatee, phenyl propyl…
Các nghiên cứu hiện đại đã chứng minh hoạt chất phenylpropionic trong nhục quế có tác dụng hỗ trợ điều trị phì đại tuyến tiền liệt; hơn nữa còn giúp tăng lưu lượng máu của các tổ chức tuyến tiền liệt, thúc đẩy cải thiện tuần hoàn máu tại chỗ. Ngoài ra, nhục quế có khả năng tái kích hoạt phản ứng của các tế bào chất béo với insulin, tăng nhanh chuyển hóa đường glucose.
Dược liệu nhục quế
Một số bài thuốc hay sử dụng nhục quế
Trị thận khí hư hạ nguyên lạnh đêm đi tiểu nhiều, chân tay đầu gối yếu, mặt sạn đen, không thiết ăn uống, eo lưng đau, nặng nề nhức mỏi, bụng dưới lục bục, tiểu tiện không thông: Nhục quế 8g, thục địa 32g, đơn bì 12g, hoài sơn 16g, phụ tử (nướng) 8g. Tất cả tán nhỏ, luyện mật ong làm viên bằng hạt ngô. Mỗi lần uống 15 – 20 viên với rượu ấm, lúc đói, trước bữa ăn, ngày 2 lần.
Trị nguyên dương không đủ mệnh môn hỏa suy, tỳ vị hư lạnh, bụng đau, rốn lạnh, ăn uống kém, ăn vào nôn ra: Nhục quế 120g, thục địa 320g, hoài sơn (sao) 160g, sơn thù (sao qua) 120g, câu kỷ tử (sao qua) 160g, đỗ trọng (sao nước gừng) 160g, chế phụ tử 80g, đương quy 120g. Đem thục địa nấu thành cao, các vị kia tán nhỏ rồi trộn chung, giã nhuyễn viên bằng quả táo ta. Mỗi lần uống 2 quả với nước sôi.
Trị khí lạnh phạm tâm, bụng đau, nôn nhiều không muốn ăn uống: Nhục quế tâm 40g, cao hương khương (giềng) 40g, đương quy 40g, thảo đậu khấu (bỏ vỏ) 60g, hậu phác 80g (bỏ vỏ thô, tẩm nước gừng sao), nhân sâm 40g. Tất cả nghiền nhỏ cùng với nước cháo, làm viên bằng hạt ngô đồng (3/10g) mỗi lần uống 20 viên với nước cháo hoặc nước cơm trước bữa ăn.
Nhục quế là vị thuốc quý của con người
Trị viêm thận mạn, phù thũng do dương khí hư, chân tay lạnh, tiểu ít chân phù: Nhục quế 4g, can địa hoàn 15g, sơn dược 12g, sơn thù 6g, phục linh, đơn bì, trạch tả đều 12g, phụ tử 10g, xuyên ngưu tất 12g, xa tiền tử 15g. Tất cả luyện mật làm hoàn. Mỗi lần uống 15g, ngày uống 2 – 3 lần.
Trẻ con đái dầm: Nhục quế nghiền nhỏ, gan gà trống 1 bộ, hai vị lượng bằng nhau, giã nhừ, viên như hạt đậu xanh. Uống ngày 3 lần, mỗi lần 5 – 10g với nước ấm.
Trị viên khớp gối (không sưng nóng đỏ, rất đau) và các loại âm thư (mụn sưng không đỏ – rất đau): Thục địa 40g, nhục quế 4g, ma hoàng 2g, bạch giới tử 8g, lộc giác giáo (cao ban long) 12g, sinh cam thảo 4g, gừng nướng đen 2g. Sắc nước uống.
Trị bị ngã, bị đánh, bị thương trong bụng có máu ứ: Nhục quế 80g, đương quy 80g, bồ hoàng (cỏ nến) 100g. Tán nhỏ uống ngày ba lần, đêm 1 lần với rượu, mỗi lần 1 thìa cà phê.
Bổ thận Ngũ Lão
Bổ thận Ngũ Lão được bào chế từ các thành phần thảo dược quý như: Thục địa, đan bì, trạch tả, sơn thù, bạch linh, hoài sơn, nhục quế, tiểu hồi, thỏ ty tử, ích trí nhân, Nattokinase, táo nhân, phục thần, viễn trí, phá cốt chi, bạch tật lê, cao bạch quả, cao đinh lăng, tang ký sinh, liên nhục.
Bổ thận Ngũ Lão
Bổ thận Ngũ Lão có tác dụng bổ thận âm, dưỡng thận dương, tăng cường sinh lực, chống các triệu chứng đi tiểu đêm của người già. Sản phẩm được dùng cho người già tâm, thận âm, thận dương yếu hay mất ngủ, mệt mỏi, đau lưng, hay đi tiểu đêm, tê mỏi chân tay.
Xem thêm chi tiết và đặt mua sản phẩm Bổ thận Ngũ Lão tại đây.
Bùi Việt Thắng (tổng hợp)
