Vị thuốc phan tả diệp
Phan tả diệp còn gọi là hiệp diệp phan tả diệp, tiêm diệp; tên khoa học là Cassia angustifolia Vahl, thuộc họ Vang - Caesalpiniaceae.
Phan tả diệp là một loại cây nhỏ cao chừng 1m. Lá kép lông chim chẵn, thường gồm 5 đến 8 đôi, cuống ngắn, phiến lá chét về phía cuống hơi không đối xứng. Hoa mọc thành chùm ở kẽ lá, gồm 6-14 hoa, cánh hoa màu vàng 10 nhị: nhị phía trên nhỏ và bất thụ, 4 nhị ở giữa cùng lớn, 3 nhị ở dưới cong queo. Qủa đậu hình túi, 4-6cm, rộng 1-17cm, khi còn non áo lông trắng mềm, về sau rụng đi, trong quả có 4-7 hạt. Mùa hoa tháng 9-12, mùa quả tháng 3 năm sau.
Hoa phan tả diệp nở rất đẹp
Theo y học cổ truyền thì phan tả diệp vị ngọt, đắng, tính hàn, vào kinh đại tràng; dùng chữa ăn uống không tiêu, bụng ngực đầy trướng, táo bón. Ngày dùng 1-2g, nhuận tràng với liều 3-4g, tẩy mạnh với liều 5-7g dưới dạng thuốc sắc hay thuốc pha. Chú ý, không dùng phan tả diệp cho phụ nữ đang kỳ kinh nguyệt, đang cho con bú hoặc có thai.
Còn theo Tây y thì hoạt chất chủ yếu của phan tả diệp là angtraglucozit với các thành phần chính gồm: Xenozit A (sennozit A), xenozit B, aloe – emodin tự do và rein….
Các nghiên cứu đã chứng minh tùy theo liều, phan tả diệp có tác dụng nhuận tràng (phân mềm sau khi uống 5-7 giờ) hoặc tẩy mạnh (phân lỏng có đau bụng), một số sản phẩm thực phẩm chức năng cũng có chứa các chất dinh dưỡng từ phan tả diệp. Nếu liều mạnh nữa, có thể đau bụng dữ dội, nôn mửa trong 3-4 giờ. Tác dụng tẩy kéo dài 1-2 ngày, sau đó không bị táo lại.
Bài thuốc từ phan tả diệp
Trị tắt ruột: Trước hết truyền dịch rồi dùng ống xông bao tử hạ áp hút dịch vị cùng thức ăn trong bao tử, bơm vào nước thuốc phan tả diệp. Liều người lớn 15 – 30g, sau khi uống thuốc 2 – 4 giờ thụt ruột.
Phan tả diệp khô sau khi đã sơ chế
Trị táo bón: Mỗi ngày dùng phan tả diệp khô 3 – 6g, nặng có thể dùng 10g, hãm nước sôi để uống.
Trị táo bón do nhiệt tích: Phan tả diệp 6g, chỉ thực 6g, hậu phác 9g, sắc uống.
Trị táo do thực tích: Phan tả diệp 4 – 6g, đại hoàng 9g, trần bì 4g, hoàng liên 3g, đinh hương, sinh khương đều 3g, sắc uống.
Giúp chức năng ruột hồi phục nhanh sau phẫu thuật: dùng phan tả diệp 4g, hãm nước sôi uống.
Trị rối loạn tiêu hóa bụng đầy: Phan tả diệp 2g, binh lang, đại hoàng đều 3g, sơn tra 10g, sắc uống.
Giảm cân Alisma
Giảm cân Alisma được bào chế từ các thành phần thảo dược như: Trạch tả, phan tả diệp, sơn tra, thảo quyết minh.
Giảm cân Alisma
Thành phần thảo dược trong Giảm cân Alisma có những đặc tính giúp giảm béo phì, hạn chế gan nhiễm mỡ, mỡ trong máu cao, giúp tăng cường sức khỏe.
Xem thêm chi tiết và đặt mua sản phẩm Giảm cân Alisma tại đây.
Bùi Việt Thắng (tổng hợp)
