Đan sâm là vị thuốc có tác dụng bảo vệ hệ tim mạch rất hiệu quả. Hiện nay, tinh chất của đan sâm được sử dụng để bào chế ra thực phẩm chức năng Ích Tâm Khang.
Thảo dược đan sâm
Đan sâm còn được gọi là huyền sâm, xích sâm; tên khoa học là Salvia multiorrhiza Bunge; thuộc họ Hoa môi – Lamiaceae.
Đan sâm là loài cây thảo lâu năm, cao chừng 40-80cm; rễ nhỏ dài hình trụ, đường kính 0,5-1,5cm, màu đỏ nâu. Lá kép mọc đối, thường gồm 3-7 lá chét; lá chét giữa thường lớn hơn, mép lá chét có răng cưa tù; mặt trên lá chét màu xanh tro, có lông. Hoa mọc thành chùm ở đầu cành, dài 10-15cm, với 6 vòng hoa; mỗi vòng 3-10 hoa, thông thường là 5 hoa, màu đỏ tím nhạt. Tràng hoa 2 môi, môi trên cong hình lưỡi liềm, môi dưới xẻ ba thuỳ; 2 nhị ở môi dưới; bầu có vòi dài. Quả nhỏ, dài 3mm, rộng 1,5mm. Ra hoa tháng 4-6, kết quả tháng 7-9.
Đan sâm hiện được trồng nhiều ở Tam Đảo
Đan sâm có nguồn gốc từ Nhật Bản, Trung Quốc, được nhập trồng ở vùng núi Tam Ðảo. Bộ phận dùng để làm thuốc là rễ cây đan sâm. Người ta đào rễ vào mùa đông, rửa sạch, cắt bỏ rễ con, phơi hay sấy khô. Tẩm nước, ủ mềm một đêm, thái lát mỏng, phơi khô, dùng sống, sao qua, hoặc tẩm rượu 1 giờ rồi mới sao.
Theo Đông y, đan sâm có vị đắng, tính hơi hàn, qui vào kinh tâm và can; có tác dụng trục huyết ứ, hoạt huyết, rút mủ, lên da non, thông kinh, cường tráng. Dùng chữa phụ nữ kinh nguyệt không đều, rong kinh đau bụng, tử cung xuất huyết, đau khớp xương, hòn báng do khí huyết tích tụ, phong tê, ung nhọt sưng đau, đơn độc, ghẻ lở. Đan sâm cũng dùng làm thuốc bổ máu cho phụ nữ và trẻ em xanh xao vàng vọt, ăn uống thất thường. Ngày dùng 6-12g, dạng thuốc sắc, hoặc dùng rượu xoa bóp.
Còn theo nghiên cứu của y học hiện đại, đan sâm có chứa các hoạt chất như: ceton, iso-tanshinon, cryptotanshinon, isocryptotanshinon, methyl-tanshinon… Các bác sỹ thường dùng đan sâm để làm giãn mạch và tăng lưu lượng động mạch vành tim: cải thiện vi tuần hoàn, phòng chống tích cực tình trạng thiếu máu và hoại tử cơ tim, nâng cao sức chịu đựng của tế bào cơ tim trong điều kiện thiếu oxy; điều chỉnh rối loạn lipid máu, ức chế và làm chậm quá trình hình thành các mảng xơ vữa động mạch, ức chế quá trình ngưng tập tiểu cầu, chống đông máu…
Bài thuốc hay từ đan sâm
Chữa viêm tắc động mạch chi: Đan sâm, hoàng kỳ, mỗi vị 20 g; đương quy vĩ 16g; xích thược, quế chi, bạch chỉ, nghệ, nhũ hương, một dược, hồng hoa, đào nhân, tô mộc, mỗi vị 12g. Sắc uống ngày một thang.
Đan sâm sau khi đã sơ chế
Hoặc đan sâm, huyền sâm, kim ngân hoa, bồ công anh, mỗi vị 20g; sinh địa, đương quy, hoàng kỳ, mỗi vị 16g; hồng hoa, diên hồ sách, mỗi vị 12g; nhũ hương, một dược, mỗi vị 8g; cam thảo 4g. Sắc uống ngày một thang.
Chữa thần kinh suy nhược, nhức đầu, mất ngủ: Đan sâm, bạch thược, đại táo, hạt muồng sao, mạch môn, ngưu tất, huyền sâm, mỗi vị 16g; dành dành, toan táo nhân, mỗi vị 8g. Sắc uống ngày một thang.
Hoặc đan sâm, liên tâm, táo nhân sao, quả trắc bá, mỗi vị 8g; viễn chí 4 g. Sắc uống ngày một thang.
Chữa đau tức ngực, đau nhói vùng tim: Đan sâm 32g; hồng hoa 16g; đương quy vĩ 10g; xuyên khung, trầm hương, uất kim, mỗi vị 20g; xích thược, hương phụ chế, hẹ, qua lâu, mỗi vị 12g. Sắc uống ngày một thang.
Hoặc đan sâm 32g, xích thược, xuyên khung, hoàng kỳ, hồng hoa, uất kim, mỗi vị 20g; đảng sâm, toàn đương quy, trầm hương, mỗi vị 16g; mạch môn, hương phụ, mỗi vị 12g. Sắc uống ngày một thang.
Đan sâm rất tốt cho hệ tim mạch con người
Chữa suy tim: Đan sâm 16g, đảng sâm 20g, bạch truật, ý dĩ, xuyên khung, ngưu tất, trạch tả, mã đề, mộc thông, mỗi vị 16g. Sắc uống ngày một thang.
Hoặc đan sâm, bạch truật, bạch thược, mỗi vị 16g; thục linh, đương quy, mã đề, mỗi vị 12g; cam thảo, can khương, nhục quế, mỗi vị 6g. Sắc uống ngày một thang.
Chữa tim hồi hộp, chóng mặt, nhức đầu, hoa mắt, ù tai: Đan sâm, sa sâm, thiên môn, mạch môn, thục địa, long nhãn, đảng sâm, mỗi vị 12g; toan táo nhân, viễn chí, bá tử nhân, mỗi vị 8g; ngũ vị tử 6g. Sắc uống ngày một thang.
Chữa viêm khớp cấp kèm theo tổn thương ở tim: Đan sâm, kim ngân hoa, mỗi vị 20g; đảng sâm, hoàng kỳ, bạch truật, mỗi vị 16g; đương quy, long nhãn, liên kiều, hoàng cầm, hoàng bá, mỗi vị 12g; táo nhân, phục linh, mỗi vị 8g; mộc hương, viễn chí, mỗi vị 6 g. Sắc uống ngày một thang.
Ích Tâm Khang
Ích Tâm Khang được bào chế từ các thành phần thảo dược quý như: Cao Natto, cao đan sâm, cao vàng đằng, L – Carnitine.
Thực phẩm chức năng Ích tâm khang
Công dụng của Ích Tâm Khang:
- Phòng ngừa suy tim ở những bệnh nhân có nguy cơ tăng huyết áp, mỡ máu, bệnh tim bẩm sinh…
- Hỗ trợ điều trị suy tim. Làm giảm nhanh chóng các triệu chứng của suy tim như mệt mỏi, ho, phù, khó thở, xanh xao, hồi hộp.
- Làm chậm tiến trình suy tim, tăng cường sức khoẻ tim mạch, kéo dài tuổi thọ cho bệnh nhân suy tim.
- Cải thiện tuần hoàn mạch vành, giảm đau thắt ngực.
Xem thêm chi tiết và đặt mua thực phẩm chức năng Ích Tâm Khang tại đây.
Bùi Việt Thắng (tổng hợp)
